Pastoor Rochus Franken beschrijft in nieuw boek de essentie van persoonlijke vrijheid

16 mei 2025, 08:00 Algemeen

Iets meer dan een jaar na de verschijning van zijn succesvolle boek ‘Het geheim van het geluk is het geheim van de vreugde’, heeft Rochus Franken, pastoor van de parochie H. Augustinus waartoe de katholieke gemeenschappen in Wassenaar, Voorschoten, Oegstgeest en Katwijk behoren, onder de titel ‘Geroepen tot vrijheid’ een nieuw boek uitgebracht. Het is zoals hij het zelf bescheiden stelt een poging om woorden te zoeken voor iets dat ons allemaal bezighoudt, de behoefte aan persoonlijke vrijheid en hoe we dat kunnen bereiken. De pastoor is aan het begin van zijn boek glashelder. Hij schrijft weliswaar vanuit een katholieke perspectief, het geloof waar hij gevoelsmatig en intellectueel het meeste van af weet, maar veronderstelt zeker niet dat alleen het katholicisme een antwoord zoekt op de vraag hoe een mens echte vrijheid kan ervaren. “Ik wil je nergens toe bekeren. Het enige wat ik wil is met jou in gesprek gaan over vrijheid”.

Door Jos Knijnenburg

Pastoor Franken (1962) werd in Zutphen geboren, maar woonde vanaf zijn derde jaar in Voorschoten. Hij bezocht het Bonaventura College in Leiden, waarna hij rechten ging studeren in de Sleutelstad. Na zijn afstuderen in 1985 werkte hij anderhalf jaar bij Cap Gemini. In 1987 begon hij aan een studie op het nog jonge Voorburgse Vronesteyn, het centrum voor priester- en diakenopleidingen in het bisdom Rotterdam. In 1993 behoorde hij tot de eerste lichting op Vronesteyn afgestudeerde priesters.

Rochus Franken maakt in zekere zin deel uit van de nieuwste generatie priesters, in die zin dat hij nooit als zielzorger in één enkele kerk heeft gewerkt, maar altijd in parochies die bestaan uit meerdere, wat tegenwoordig heet, parochiekernen en dus ook meerdere kerkgebouwen omvatten. Begonnen in Den Haag Zuid (Moerwijk e.o.) werd hij eind jaren negentig benoemd in een parochie die zich uitstrekte over Hoogvliet, Pernis, Rhoon en Rozenburg. In 2008 werd hij pastoor van de H. Willibrordus in Lisse, Hillegom en De Zilk.

Vanuit de Bollenstreek trad hij in maart 2020 aan als pastoor van de H. Augustinusparochie in Wassenaar, Voorschoten, Oegstgeest en Katwijk, als opvolger van pastoor Michel Hagen die werd benoemd in Rotterdam. Door corona moest Franken volop aan de bak ten tijde van een strenge lockdown waar uiteraard ook de kerken mee werden geconfronteerd.

Direct na zijn aantreden in de parochie H. Augustinus werd pastoor Franken hoofdredacteur op inhoudelijke basis van het parochieblad De Augustinus, een functie die hij nog altijd vervult. Het blad verschijnt niet alleen in gedrukte vorm voor parochianen, maar is voor iedereen ook digitaal in te zien op de site parochie-augustinus.nl. De pastoor levert niet alleen bijdragen aan het blad, maar publiceert ook columns in meerdere lokale nieuwbladen binnen het werkgebied van de parochie, waaronder ook deze krant.

Zijn zeer toegankelijke schrijfstijl, waarbij hij humor niet uit de weg gaat als dat de boodschap verduidelijkt, blijkt ook weer uit zijn nieuwe boek. De pastoor is niet alleen buitengewoon taalvaardig, Rochus Franken is ook een zeer belezen man met een grote belangstelling voor theologie.

Hij begint en eindigt zijn boek met verwijzingen naar ex-Tweede Kamerlid en oprichtster van de Partij voor de Dieren Marianne Thieme. Net als Rochus Franken is zij van huis uit jurist, maar ging later theologie studeren. “Ik wilde ontdekken wat ons in deze maatschappij nou eigenlijk drijft, wat we misschien kwijt zijn geraakt”, schreef ze in 2024. Ze merkte dat veel jongeren teleurgesteld zijn in de belofte van de moderniteit en negatieve zaken ervaren zoals klimaatopwarming en vervreemding door een geïndividualiseerde samenleving.

Rochus Franken constateert dat het katholieke geloof mensen eeuwenlang een doel in het leven gaf, maar nu onzichtbaar lijkt. De essentie van de Kerk is niet wat je wel en niet mag doen, maar juist een vrijheid om het goede te doen en lief te hebben, iets dat in iedereen zit. De eerste kerkvaders die nog altijd inspireren en van wie geschriften bewaard zijn gebleven, zoals de parochienaamgever Augustinus, leefden vanuit die vrijheid.

Egocentrisme – pastoor Franken spreekt in zijn boek van het ‘dikke ik’, de neiging om alleen voor jezelf te leven – vormt een grote blokkade van juist die persoonlijke vrijheid. Hij gebruikt de metafoor van ‘mirror people’ versus ‘window people’. De eersten kijken door een spiegelruit en zien net als de mythologische Narcissus alleen zichzelf, ‘window people’ zien door een ruit ook anderen. God, schrijft Franken, is de ‘anti-narcist’ die niet ‘ik’ maar juist de ander tot centrum maakt.

Het nieuwe boek van de pastoor is net als het vorige achterin voorzien van noten die verwijzen naar talrijke bronnen die hij raadpleegde, zoals de literaire nalatenschappen van de voorgangers van de nieuwe paus Leo XIV.